Τουρισμός

(άρθρο Σταμάτιου Γκίνη)
Ο τουρισμός αποτελεί διεθνώς μεγάλη οικονομική δραστηριότητα με σημαντικές επιπτώσεις στην ανάπτυξη και την απασχόληση. Οι υποδομές που δημιουργούνται για την τουριστική δραστηριότητα συμβάλλουν στην τοπική ανάπτυξη, στη δημιουργία νέων θέσεων εργασίας, στη διατήρηση υφιστάμενων θέσεων εργασίας συχνά σε περιοχές που βρίσκονται σε βιομηχανική ή αγροτική παρακμή. Η τουριστική ανάπτυξη εμμέσως συμπαρασύρει ανοδικά και πολλούς άλλους παραγωγικούς τομείς με τους οποίους συνδέεται στενά όπως η οικοδομική δραστηριότητα και τα τεχνικά έργα, το λιανικό εμπόριο, δραστηριότητες αναψυχής και εστίασης καθώς και πολυάριθμους τομείς παραγωγής προϊόντων που έχουν σχέση με διακοπές ή παροχής υπηρεσιών σχετικά με επαγγελματικά ταξίδια. Ταυτόχρονα οι τουριστικές δραστηριότητες εντάσσονται σε εκείνες τις οικονομικές δραστηριότητες οι οποίες επηρεάζουν αλλά και επηρεάζονται από το περιβάλλον και μάλιστα με την ευρεία του έννοια (φυσικό, οικιστικό, πολιτιστική κληρονομιάς, τοπίο).

Ορισμός, Έννοιες, Είδη

Έχουν γίνει αρκετές απόπειρες προκειμένου να δοθεί ένας ικανοποιητικός ορισμός του τουρισμού. Ο όρος «tourist» χρησιμοποιήθηκε στο 1800 στην Αγγλία ενώ ς έτος γέννησης του Τουρισμού θεωρείται το 1855 όταν ο Thomas Cook οργάνωσε το «Circular Club», ενώ το 1890 ιδρύεται το Touring Club στη Γαλλία και το 1895 ιδρύεται η δική μας «Ποδηλατική Εταιρία» η οποία μετονομάζεται το 1909, με τροποποίηση του καταστατικού της, σε «Ελληνική Εταιρεία Περιηγήσεων - Touring Club».
  • Σύμφωνα με τους Hunziker και Krapf (1941), σαν τουρισμός πρέπει να οριστεί το σύνολο των φαινομένων και σχέσεων που προκύπτουν από την πραγματοποίηση ενός ταξιδιού σε έναν προορισμό και τη διαμονή σε αυτόν μη μόνιμων κατοίκων του.
  • Σύμφωνα με τη Διάσκεψη των Ηνωμένων Εθνών για τα Διεθνή Ταξίδια και τον Τουρισμό, που πραγματοποιήθηκε το 1963 στη Ρώμη, ο όρος τουριστικός επισκέπτης περιγράφει κάθε άτομο που επισκέπτεται μία χώρα διαφορετική από εκείνη που διαμένει μόνιμα, για οποιοδήποτε λόγο εκτός από εκείνο της άσκησης ενός επαγγέλματος.
  • Σύμφωνα με τον Λογοθέτη, (1988) «Τουρισμός είναι η πρόσκαιρη μετακίνηση ατόμων από τον τόπο της μόνιμης διαμονής τους, σε ένα άλλο τόπο με σκοπό την ικανοποίηση προσωπικών αναγκών τους και την οργανωμένη προσπάθεια για την προσέλκυση, υποδοχή και εξυπηρέτηση των ατόμων αυτών»
  • Η ιστορία του τουρισμού από τη μεταπολεμική περίοδο μέχρι και σήμερα

    (σύμφωνα με τον Pierfrancesco Multai, πρόεδρο της Ένωσης Strata dei vini e dei sapori della Locride, 2009, Αθήνα)
  • Ο τουρισμός 1ης Γενιάς: Η γένεση του μαζικού τουρισμού.
    Πρόκειται για τον τουρισμό της μεταπολεμικής περιόδου (1950-1980). Είναι η περίοδος της γέννησης του μαζικού τουρισμού που χαρακτηρίζεται από το φαινόμενο της αύξησης του αριθμού των ξένων τουριστών.
  • Ο Τουρισμός 2ης Γενιάς. Η επέκταση της τουριστικής βιομηχανίας.
    Ο Τουρισμός με τη ραγδαία αύξηση της οικονομίας (1980-1990). Είναι ένας ώριμος τουρισμός στα πλαίσια του οποίου πολλαπλασιάζεται η τουριστική προσφορά (ορεινός τουρισμός, θαλάσσιος τουρισμός, τουρισμός πολυτελείας, τουρισμός στην ύπαιθρο, κ.α.) ενώ αρχίζει να κυριαρχεί η λογική των τουριστικών πακέτων και τα οργανωμένα τουριστικά χωριά (η τουριστική προσφορά ξεπερνά την τουριστική ζήτηση).
  • Ο τουρισμός 3ης Γενιάς. Η κρίση του μαζικού Τουρισμου.
    Γίνεται πλέον αισθητή η κρίση του μαζικού τουρισμού. Και αρχίζει η πορεία προς ένα εξατομικευμένο τουρισμό (η τουριστική ζήτηση υπερισχύει της τουριστικής προσφοράς). Η λογική των πανομοιότυπων οργανωμένων τουριστικών χωριών παραχωρεί τη θέση της σε έναν τουρισμό βιωματικό, στα πλαίσια του οποίου ο επισκέπτης γίνεται πρωταγωνιστής και η γνωριμία με τον τόπο και τις παραδόσεις του γίνεται το κέντρο του ενδιαφέροντος των τουριστών. Δημιουργείται η επιθυμία διακοπών που επιτρέπουν την ανακάλυψη της τέχνης, της κουλτούρας και των τοπικών χαρακτηριστικών μιας περιοχής, γεννάται η ανάγκη να ανακαλύψουμε τα παραδοσιακά και αυθεντικά τοπικά προϊόντα και να επιστρέψουμε στις αγροτικές ρίζες των προγόνων μας
  • Μαζικός Τουρισμός

    Ο Μαζικός Τουρισμός είναι ο τουρισμός που διαμορφώνεται και διεκπεραιώνεται με οργανωμένο τρόπο από φορείς και επιχειρήσεις και συνδέεται με τις εκάστοτε κυρίαρχες μορφές του»
    Ορισμός
    • Σύμφωνα με τον Αποστολόπουλο (2001) «Ο παραθεριστικός τουρισμός είναι ο κλασικός τύπος του μαζικού τουρισμού όπου ο επισκέπτης απολαμβάνει παθητικά τις περισσότερες φορές αυτά που του προσφέρουν οι οργανωμένες διακοπές, με κύριο αντικείμενο τον ήλιο, την θάλασσα και τις υπηρεσίες των ξενοδοχείων ή άλλων εγκαταστάσεων
    • Σύμφωνα με τον Λαγό (2005) «Ο μαζικός τουρισμός εκφράζει την κλασική μορφή τουρισμού που συνδέεται με την έννοια της αναψυχής και η οποία περιλαμβάνει μία σειρά από δραστηριότητες που αναπτύσσονται κατά την διάρκεια των διακοπών και έχουν ως κύρια χαρακτηριστικά στοιχεία την ξεκούραση και τη διασκέδαση»
    Για την ανάπτυξη του οργανωμένου μαζικού τουρισμού συνέβαλαν:
    1. Η βελτίωση των όρων εργασίας και της αμοιβής των εργαζομένων
    2. Η αύξηση του ελεύθερου χρόνου των εργαζομένων
    3. Η εξέλιξη των συγκοινωνιακών μέσων και ιδιαίτερα του αεροπλάνου
    4. Η οργάνωση των ταξιδιών με το σύστημα των ναυλωμένων πτήσεων και με τα τουριστικά πακέτα
    5. Η εμφάνιση νέων αγορών σε νέες περιοχές
    6. Η μαζική τουριστική παραγωγή, κατανάλωση και διαφήμιση
    7. Η απελευθέρωση των περιορισμών στις αερομεταφορές»
    Επιπτώσεις του Μαζικού τουρισμού
    Οι επιπτώσεις του Μαζικού τουρισμού μπορούν να είναι θετικές και αρνητικές και αναφέρονται στην οικονομία, στην κοινωνία, το φυσικό και ανθρωπογεννές περιβάλλον της τουριστικής περιοχής. Ποιο συγκεκριμένα:
  • Α. Θετικές επιπτώσεις
    1. Άνοδος βιοτικού επιπέδου των ανθρώπων που ασχολούνται με τον τουρισμό
    2. Δημιουργία νέων θέσεων εργασίας
    3. Περιφερειακή Ανάπτυξη
    4. Δημιουργία και βελτίωση των έργων υποδομής
    5. Βελτίωση του ισοζυγίου πληρωμών
    6. Συγκράτηση του πληθυσμού σε απομακρυσμένες περιοχές
  • Β. Αρνητικές επιπτώσεις
    1. Οικονομική εξάρτηση (μονοκαλλιέργεια)
    2. Διαρροές οικονομικών πόρων από τη χώρα της τουριστικής επένδυσης
    3. Εποχιακές διακυμάνσεις
    4. Περιφερειακές ανισότητες
    5. Άνοδος των τιμών (πληθωρισμός)
    6. Οικοδόμηση σε ευαίσθητα οικοσυστήματα και αλλοίωση του τοπίου, κυρίως στις παράκτιες και περιαστικές ζώνες τουριστικών προορισμών.
    7. Δημιουργία εκτός σχεδίων οικισμών χωρίς οργάνωση.
    8. Αλλοίωση της μορφής και του χαρακτήρα των παλαιότερων οικισμών που εντάχθηκαν στα τουριστικά κυκλώματα
    9. Αλλοίωση των τοπικών παραδόσεων
    10. Αύξηση της εγκληματικότητας
    11. Χαλάρωση της οικογενειακής συνοχής
    12. Εξάντληση των μη ανανεώσιμων πόρων
    13. Ρύπανση από τα υγρά και τα στερεά απόβλητα
  • Με άλλα λόγια, τα τελευταία χρόνια, ο μαζικός τουρισμός έχει μετατραπεί σε μία δραστηριότητα που αλλάζει βαθμιαία τη λειτουργία της φύσης, όπως και της τοπικής κοινωνίας. Αλλάζει τις χρήσεις γης και μετατρέπει τα τοπία. Είναι ο μεγάλος καταναλωτής των φυσικών πόρων και παραγωγός σημαντικού φορτίου αποβλήτων, που υπερβαίνει συχνά την ικανότητα των οικοσυστημάτων. Είναι η δραστηριότητα που τείνει να καταναλώσει τις καλύτερες, τις ελκυστικότερες και πιο ευαίσθητες περιοχές.

    Εναλλακτικός Τουρισμός

    Ο μαζικός τουρισμός εξακολουθεί να αποτελεί την κυρίαρχη μορφή αλλά τελευταία δίνεται όλο και περισσότερο έμφαση στα ποιοτικά χαρακτηριστικά και τον εμπλουτισμό του τουριστικού προϊόντος. Το γεγονός αυτό έχει οδηγήσει σε μία έντονη στροφή σε ήπιες ή εναλλακτικές μορφές
    Ορισμός
    • Σύμφωνα με τον Ανδριώτη (2008), σαν εναλλακτικός τουρισμός ορίζεται το σύνολο των ολοκληρωμένων τουριστικών υπηρεσιών, οι οποίες διακρίνονται από εξειδίκευση ανάλογη με τις ιδιαίτερες ανάγκες και προτιμήσεις των πελατών τους, απευθύνονται σε ένα εξειδικευμένο κοινό, στηρίζονται σε οικολογικά ανεκτές και ήπιες δραστηριότητες, ενώ αναδεικνύουν την πολιτιστική κληρονομιά και τα φυσικά κάλλη μιας περιοχής χωρίς να καταστρέφουν, προσφέροντας παράλληλα λύσεις σε προβλήματα τουριστικής εποχικότητας.
    • Σύμφωνα με τον Λαγό (2005), ο εναλλακτικός τουρισμός αναφέρεται σε ένα πλήθος επιμέρους μορφών τουρισμού, όπου οι άνθρωποι αναζητούν ένα διαφορετικό τρόπο διακοπών, ο οποίος συνδέεται με την προστασία του φυσικού και ανθρωπογενούς περιβάλλοντος καθώς και την αναζήτηση νέων αξιών και τρόπων ζωής»
    Πλεονεκτήματα Επένδυσης στον Εναλλακτικό Τουρισμό
    • Ποικίλο φυσικό περιβάλλον εξαιρετικής ομορφιάς
    • Αυξανόμενη ζήτηση για νέες τουριστικές εμπειρίες οδηγούν σε ευοίωνες προοπτικές ανάπτυξης
    • Εξαιρετικός πολιτισμικός και ιστορικός πλούτος
    • Αναπτυγμένη υφιστάμενη τουριστική υποδομή η οποία μπορεί να λειτουργήσει συμπληρωματικά και να υποστηρίξει προϊόντα εναλλακτικών μορφών τουρισμού
    • Ελλάδα: Ένας παγκοσμίως αναγνωρίσιμος προορισμός
    Είδη εναλλακτικού τουρισμού
    • Αγροτικός Τουρισμός (Αγροτουρισμός)
    • Περιβαλλοντικός Τουρισμός (Οικοτουρισμός)
    • Αθλητικός τουρισμός
    • Πολιτιστικός τουρισμός
    • Θρησκευτικός τουρισμός
    • Γαστρονομικός
    • Θεραπευτικός
    • Συνεδριακός
    • Εκθεσιακός
    Οι εναλλακτικές μορφές τουρισμού χαρακτηρίζονται από:
    1. Μικρής κλίμακας ελεγχόμενη και ρυθμιζόμενη ανάπτυξη,
    2. Ποικιλία δραστηριοτήτων σε μικρή κλίμακα,
    3. έμφαση στην απόκτηση εμπειριών για τις τοπικές κουλτούρες και παραδόσεις.
    © 2017 eMuseum of Corfu | designed by G.Tsirkatos
    εικόνα
    top